Unia Europejska wprowadziła nowe zasady finansowania w celu polepszenia wykorzystania funduszy przewidzianych na lata 2007-2013. Stosowne zmiany zostały zawarte w Rozporządzeniu Finansowym przyjętym przez Radę w dniu 13 grudnia 2006 r.

Rozporządzenie Finansowe przedstawia ogólne zasady dokonywania wszelkich transakcji, których stroną są instytucje europejskie. Poprzednie Rozporządzenie Finansowe weszło w życie w styczniu 2003 r. Po trzech latach w maju 2005 r. Komisja przedstawiła propozycję rewizji dokumentu, w której szczególny nacisk położono na większe uproszczenie, przejrzystość procedur oraz usprawnienie kontroli wydawania środków unijnych.

Parlament Europejski oraz kraje członkowskie zgodziły się ostatecznie, co do treści nowego Rozporządzenia w listopadzie 2006 r., a miesiąc później przyjęła je Rada. Nowe regulacje obowiązują od 1 maja 2007 r.

Nowe Rozporządzenie Finansowe oraz szczegółowe zasady wykonawcze ułatwiają dostęp do unijnych środków oraz do minimum redukują procedury administracyjne. Po raz pierwszy do publicznej wiadomości będą podawani beneficjenci funduszy strukturalnych, programów pomocy zewnętrznej (od 2008 r.) i dopłat rolniczych (od 2009 r.).
Rozporządzenie wprowadza praktyczne udogodnienia w przypadku grantów i zamówień publicznych, w szczególności dotyczących małych i średnich przedsiębiorstw, szkół i uczelni, naukowców, agencji rozwojowych oraz samorządów. Do tych udogodnień należą:

• zmniejszenie liczby wymaganych dokumentów w przypadku grantów do 25.000 euro,
• zaliczenie pracy wykonywanej przez pracowników do części wkładu finansowego beneficjenta,
• zachowanie jedynie zasady finansowej racjonalności wydatków i braku konfliktu interesów w przypadku zakupów na kwotę mniejszą lub równą 60.000 euro przy wykorzystaniu pieniędzy pochodzących z grantu,
• podwyższenie progu (60.000 euro w miejsce 50.000 euro) dla zamówień publicznych objętych uproszczoną procedurą przetargową,
• podwyższenie progu dofinansowania dla organizacji starających się o małe granty unijne, umożliwiające złożenie prostego oświadczenia woli zamiast skomplikowanej dokumentacji potwierdzającej niekaralność,
• uproszczenia w zamówieniach publicznych obejmujących pomoc dla krajów trzecich oraz wyższe progi (do 5 mln euro) dla zamówień na wykonywanie prac.

W celu przeciwdziałania oszustwom i korupcji, Komisja będzie dysponowała rozszerzonym instrumentem w postaci centralnej bazy danych organizacji wykluczonych z unijnego finansowania, która będzie dostępna dla wszystkich unijnych instytucji oraz władz krajów członkowskich.

Rozporządzenie przyznaje Komisji więcej elastyczności w zarządzaniu budżetem, pozwalając na skuteczne działania w przypadku akcji humanitarnych i sytuacji kryzysowych występujących pod koniec roku budżetowego. Ma temu służyć możliwość natychmiastowego uruchomienia niewykorzystanych funduszy bez konieczności wcześniejszej zgody Rady i Parlamentu Europejskiego.

Więcej informacji:

• Nowe fundusze, lepsze zasady. Przegląd nowych zasad finansowania, Serwis KE (wersja angielska)
• Rozporządzenie Finansowe, Serwis Europa (wersja angielska)